Ana içeriğe geç
İstanbul merkezli · Türkiye genelindeinfo@seaacademyik.com
İNSANA DEĞER. İŞİNİZE GÜÇ.

İnsan kaynaklarında çözüm ortağınız.

SEAACADEMYİK

Size nasıl yardımcı olalım?

Hızlı erişim
Ana SayfaTüm Hizmetler & Araçlarİş İlanlarıOnline CV OluşturBordro AraçlarıKariyer RehberiBloglarımızEğitim HizmetleriSık Sorulan SorularİletişimTeklif Al
İçeriğe geç
Başvuru ve Bordro İşlemleri

Beyanname, tahakkuk ve kanun kodu: kanun kodu ve kayıt eşleştirmesi

Beyannameye doğru kanun kodunun yazılması kadar, tahakkukun bordroyla aynı dönemi ve personeli göstermesi de önemlidir. Kontrol üç belgeyi birlikte ele alır.

Uygulama rehberiKaynak kontrolü: Seaacademyik · Kaynaklı uygulama rehberi
Bilgisayar ve çalışma ortamı — temsili fotoğraf
Temsili fotoğraf · Biswarup Ganguly · Wikimedia Commons · CC BY 3.0. Boyutlandırıldı ve kırpıldı; özgün lisans geçerlidir. Görseldeki kişiler yazının konusu, müşterimiz veya destek yararlanıcısı olarak gösterilmemektedir.

Bu dosyayla neyi netleştireceksiniz?

Kanun adı, teşvikte kullanılan belge kanun numarası ve sigortalı belge türü farklı bilgilerdir. Bir kodun listede bulunması ilgili personelin o kodla bildirilebileceğini tek başına göstermez. Kod seçimi, kapsam incelemesinin sonucudur.

Çalışma hedefi: Teşvikin yaygın adı ile beyannamedeki teknik kodu karıştırmadan kayıt kurmak.

Dayanakİlgili teşvik mevzuatı; MPHB uygulamasıKanun koduUygulamaya göre belirlenir; tek bir ortak kanun kodu yoktur.Çalışma çıktısıKod, belge türü ve dayanak eşleştirme tablosu

Beyanname, tahakkuk ve kanun kodu için temel ayrımlar

  • MPHB: Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi anlamına gelir.
  • Bordro hesabı, gönderilen beyanname ve oluşan tahakkuk ayrı kayıtlardır.
  • Kanun numarası ile belge türü birbirinin yerine kullanılmaz.
  • Asıl, ek ve iptal kayıtlarının etkisi son geçerli toplamda izlenir.
  • Bildirim son günü ve resmî uzatma duyurusu dönem bazında kontrol edilir.
  • Programlara özgü koşullar aynı sicildeki bütün çalışanlar için otomatik aynı değildir.

Bu ayrımlar birlikte okunur. Tek bir olumlu koşul, incelemenin tamamlandığı anlamına gelmez; her ayın kişi, işyeri ve dönem kayıtları seçilen uygulamanın dayanağıyla eşleştirilir.

Kanun kodu ve kayıt eşleştirmesi · dört adımlı çalışma

  1. Adı ve dayanağı eşleştirin: İlgili teşvik mevzuatı; MPHB uygulaması ile kullanılan teşvik adını aynı satırda gösterin. Varsa Uygulamaya göre belirlenir; tek bir ortak kanun kodu yoktur. kod bilgisini teyit edin; kod bulunmayan bir destek için tahmin ederek kanun numarası üretmeyin.

  2. Belge türünü ayrı tutun: personelin sigortalılık statüsü ile teşvik kodunu iki alan halinde kontrol edin. Yanlış belge türüne doğru teşvik kodu eklemek kaydı doğru hale getirmez.

  3. Bordrodan beyannamede sonuca ilerleyin: Belge türü ve kanun numarası ve Prim gün ve kazanç toplamı girdilerini, kabul edilmiş bildirim ve son tahakkukla eşleştirin. Sadece hazırlık ekranındaki seçimi kanıt olarak kullanmayın.

  4. Kod değişikliğini gerekçelendirin: önceki ayla fark varsa bunun yeni uygunluk, süre sonu veya kayıt düzeltmesi kaynaklı olduğunu açıklayın. Eski ve yeni kaydın izini koruyun.

Temsili örnek: kararı tutardan ayırın

Açıklayıcı örnek · gerçek müşteri vakası değildir

Bordro 20 çalışan gösterirken kabul edilmiş beyannamede 19 kişi bulunuyorsa, toplam destek farkını yuvarlama farkı diye kapatmayın. Önce kişi, gün ve kanun kodu bazında eşleştirme yapın.

Bordro toplamı ↔ kabul edilen bildirim ↔ son tahakkuk

Bu örnekte yapılacak ek kontrol: Teşvikin yaygın adı ile beyannamedeki teknik kodu karıştırmadan kayıt kurmak. İncelediğiniz kayıt farklı gün, dönem veya statü içeriyorsa örnekteki rakamı aynen kopyalamayın. Önce değişen girdiyi ve değişikliğin hesap üzerindeki etkisini not edin.

Kod, belge türü ve dayanak eşleştirme tablosu

Aşağıdaki tablo, işletme içi kontrol için doldurulabilir bir çalışma düzenidir. Kurumun resmî başvuru formu değildir. Kişisel kayıtlarınızı bu siteye yüklemeyin; indirdiğiniz dosyayı kendi güvenli çalışma ortamınızda kullanın.

Kontrol alanıDosyada ne bulunmalı?Sonuç seçenekleri
Bordro personel ve dönem listesiBilginin ait olduğu kişi/işyeri ve inceleme dönemi.Doğrulandı / Uygun değil / Bilgi bekleniyor
Beyanname kabul numarasıBelge veya sorgu tarihi; dayanak kayıtla aynı döneme ait olduğunun teyidi.Doğrulandı / Uygun değil / Bilgi bekleniyor
Belge türü ve kanun numarasıÖnceki sürümle fark varsa nedeni ve kullanılan son geçerli kayıt.Doğrulandı / Uygun değil / Bilgi bekleniyor
Prim gün ve kazanç toplamıKontrol eden sorumlu, doğrulama tarihi ve bekleyen bilgi.Doğrulandı / Uygun değil / Bilgi bekleniyor
Son geçerli tahakkukKararı destekleyen kayıt; yeniden değerlendirme gerektiren koşul.Doğrulandı / Uygun değil / Bilgi bekleniyor
Bu yazının çalışma tablosunu indir

Sonuç sütunu boşken dosyayı tamamlanmış saymayın. Kaynak veya dönem değiştiğinde kontrolün hangi satırının yeniden açıldığını kaydedin. Böylece yalnızca son rakamı değil, sonuca götüren kanıtı da korursunuz.

Dosyayı kapatmadan önce

Bu kontrol listesi tarayıcıdan ayrılınca saklanmaz; resmî başvuru veya uygunluk sorgusu yapmaz.

Sık sorulan iki soru

Kanun numarası teşvik uygunluğunu kanıtlar mı?

Hayır. Kod, seçilen uygulamanın bildirimdeki karşılığıdır. Uygunluk koşullarının sağlandığı ayrıca doğrulanmalı; belge türü, kişi, dönem ve tahakkuk da eşleşmelidir.

Bu konuyu değerlendirirken hangi hata önce kontrol edilmeli?

Beyannamenin taslak kaydedilmesini onaylanmış ve süresinde verilmiş bildirim gibi kabul etmek kontrol boşluğu yaratır. Özellikle bordro personel ve dönem listesi kaydı ile dönem dayanağının uyuştuğu doğrulanmalıdır.

Dayanaklar ve kaynak kontrolü

Bu açıklama 6 Ekim 2026 tarihinde erişilen resmî kaynaklar esas alınarak hazırlanmıştır. Sonraki mevzuat değişiklikleri kendiliğinden yazıya yansımaz. Hesap ve beyan öncesinde güncel kurum kaydı doğrulanmalıdır.

  1. SGK — Güncel prim teşvikleri, destekler ve indirimler
  2. SGK — 2026 sigorta primi teşvikleri ve hesap örnekleri
  3. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu

İçeriklerin hazırlanma ve güncellenme yöntemi

Bir sonraki adım

Konuyu tamamlayan rehberler

Bu kategorinin tüm yazıları →
SGK & Teşvikler

Kaynaklı bilgi. Açık koşullar. Daha düzenli süreçler.